Διαβάστε ένα ενδιαφέρον άρθρο του κ. Βιτένις Αντρουκάιτις, Επιτρόπου για την Υγεία και την Ασφάλεια των Τροφίμων και της κ. Zsuzsanna Jakab, περιφερειακής διευθύντριας του ΠΟΥ για την Ευρώπη, όπως δημοσιεύτηκε στην Euractiv.gr για την Παγκόσμια Ημέρα Υγείας, η οποία εορτάζεται κάθε 7^η Απριλίου και φέτος ήταν αφιερωμένη στην κατάθλιψη.

Αναδημοσίευση από euractiv.gr

Η κατάθλιψη πλήττει άτομα όλων των ηλικιών, από όλα τα κοινωνικά στρώματα, σε όλες τις χώρες. Προκαλεί ψυχική οδύνη και μπορεί να επηρεάσει την ικανότητα του ατόμου να ανταποκριθεί ακόμη και στις πιο απλές καθημερινές δραστηριότητες. Χωρίς αγωγή, η κατάθλιψη μπορεί να αποτελέσει εμπόδιο στην εργασία και στη συμμετοχή στην οικογενειακή ζωή και στη ζωή της κοινότητας.

Στη χειρότερή της μορφή, η κατάθλιψη μπορεί να οδηγήσει σε αυτοκτονία – μια σημαντική αιτία θανάτου σε πολλές χώρες της ΕΕ. Αν και η κατάθλιψη είναι συνηθέστερη στις γυναίκες, τα ποσοστά θνησιμότητας από αυτοκτονίες, κατά μέσο όρο, είναι σχεδόν τέσσερις φορές υψηλότερα στους άνδρες, ιδίως στις χαμηλότερες εισοδηματικά ομάδες[1].

Η κατάθλιψη είναι συχνό φαινόμενο – ένα στα 20 άτομα στην Ευρώπη πάσχουν σήμερα από κατάθλιψη, και ένας στους τέσσερις θα υποστεί καταθλιπτικό επεισόδιο κάποια στιγμή στη ζωή του. Δεν προκαλεί έκπληξη ότι ο κίνδυνος κατάθλιψης και συναφών παθήσεων, όπως η αγχώδης διαταραχή, αυξάνεται σημαντικά λόγω της έκθεσης σε βία και συγκρούσεις ή λόγω της αναγκαστικής μετανάστευσης. Η κατάθλιψη δεν αποτελεί λόγο ντροπής. Δεν πρέπει να παραβλέπουμε το πρόβλημα αλλά ούτε και να επιτρέπουμε τον στιγματισμό των ατόμων που αναζητούν βοήθεια. Πρέπει να μιλήσουμε γι αυτό!

Για τη φετινή Παγκόσμια Ημέρα Υγείας, φέρνουμε την κατάθλιψη στο προσκήνιο. Το μήνυμά μας είναι: «Ας μιλήσουμε!»

Εάν υποφέρετε από κατάθλιψη, η συζήτηση του προβλήματος με κάποιον που εμπιστεύεστε μπορεί να αποτελέσει το πρώτο βήμα για την αποκατάσταση. Η συζήτηση όμως πρέπει να γίνει και σε ευρύτερη κλίμακα – μεταξύ των φορέων χάραξης πολιτικής, των εκπαιδευτικών, των εργοδοτών, των επαγγελματιών του τομέα της υγείας, των μελών της οικογένειας, των φίλων και των συναδέλφων. Πρέπει να είμαστε σαφείς σχετικά με τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο καθένας από εμάς στην πρόληψη, στον εντοπισμό και στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης. Πράγματι, η οικογένεια, το σχολείο, ο χώρος εργασίας και οι δομές υγειονομικής περίθαλψης μπορούν να επιδράσουν προστατευτικά για την ψυχική υγεία.

Ως πρώτο θεσμικό επίπεδο, τα σχολεία οφείλουν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην πρόληψη και στον εντοπισμό της κατάθλιψης και στη διδασκαλία της ανθεκτικότητας. Η κατάθλιψη στα παιδιά και στους εφήβους μπορεί να οδηγήσει σε απομόνωση και σε χαμηλές σχολικές επιδόσεις, και αυξάνει τον κίνδυνο για άλλες διαταραχές της ψυχικής υγείας. Συγχρηματοδοτούμενες από την ΕΕ πρωτοβουλίες, όπως το σχέδιο SUPREME[2], αποδεικνύουν ότι οι παρεμβάσεις στα σχολεία μπορούν να μειώσουν τα συμπτώματα κατάθλιψης. Ιδέες σχετικά με το πώς τα σχολεία μπορούν να στηρίξουν την ευεξία των μαθητών τους περιέχουν οι συστάσεις δράσεων στα σχολεία[3] που εκδόθηκαν στο πλαίσιο της κοινής δράσης για την ψυχική υγεία και την ευεξία. Δεδομένου ότι η κατάθλιψη είναι η κύρια αιτία για άδειες ασθένειας και την απώλεια παραγωγικότητας στις περισσότερες αναπτυγμένες χώρες, οι εργοδότες έχουν ιδιαίτερο συμφέρον να αναπτύξουν ένα εργασιακό περιβάλλον που θα προστατεύει τη ψυχική υγεία. Οι χώροι εργασίας μπορούν να αποτελέσουν παράγοντα όξυνσης του στρες, της κατάθλιψης και της επαγγελματικής εξουθένωσης. Ως εκ τούτου, σημειώνουμε με ευχαρίστηση την αυξημένη προθυμία επαγγελματικών και άλλων οργανώσεων, όχι μόνο να παρεμβαίνουν σε περίπτωση σαφούς κατάθλιψης ενός συναδέλφου αλλά και να θέτουν σε εφαρμογή στρατηγικές και προγράμματα πρόληψης. Βλ. τις συστάσεις της κοινής δράσης της ΕΕ[4] για ιδέες δράσης στον χώρο εργασίας σας.

Τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε την ανάδυση ψηφιακών εργαλείων για την αντιμετώπιση προβλημάτων ψυχικής υγείας. Μπορεί να φαίνεται αντιφατικό να μην περιλαμβάνεται πάντοτε η ανθρώπινη επαφή στην αγωγή κατά της κατάθλιψης. Εντούτοις, διαπιστώθηκε ότι μέσω της ηλεκτρονικής ψυχικής υγείας(e-mental health) μπορούν να ξεπεραστούν εμπόδια για άτομα που προτιμούν την ανωνυμία και την προστασία της ιδιωτικής ζωής, βελτιώνοντας έτσι την πρόσβαση στην περίθαλψη[5].

Υπάρχουν πολλοί περισσότεροι πόροι διαθέσιμοι για την ενημέρωση μεμονωμένων ατόμων, σχολείων, χώρων εργασίας και εγκαταστάσεων υγειονομικής περίθαλψης σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να βοηθήσουν. Η «εργαλειοθήκη» της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας[6] για εκείνους που επιθυμούν να διοργανώσουν εκδηλώσεις ευαισθητοποίησης του κοινού, μια σειρά φυλλαδίων της εκστρατείας «Ας μιλήσουμε»[7] και οι «ορθές πρακτικές στην ψυχική υγεία και ευεξία»[8], που συγκέντρωσε η χρηματοδοτούμενη από την Επιτροπή δράση «EU-Compass»[9], είναι ορισμένα μόνο από τα διαθέσιμα εργαλεία.

Η κατάθλιψη είναι θεραπεύσιμη κατάσταση, όμως 3 στις 4 περιπτώσεις μείζονος κατάθλιψης δεν λαμβάνουν την ελάχιστη κατάλληλη αγωγή. Πρέπει να επιτύχουμε περισσότερα. Έχουμε δεσμευτεί και οι δύο να διατηρήσουμε ψηλά στην ατζέντα το θέμα της κατάθλιψης. Το 2017 οι δραστηριότητες της Επιτροπής σχετικά με την ψυχική υγεία θα επικεντρωθούν στην ψυχική υγεία στην εργασία και στο σχολείο και στην πρόληψη των αυτοκτονιών. Η ΠΟΥ θα επικεντρωθεί στην παροχή υλικού και τεχνικής υποστήριξης στις κυβερνήσεις προκειμένου να δημιουργηθούν ή να ενισχυθούν υπηρεσίες για άτομα που πάσχουν από κατάθλιψη, καθώς και στη συνεργασία με εταίρους ώστε να ενσωματωθεί, στο πλαίσιο των προγραμμάτων εργασίας τους, η παροχή υποστήριξης σε περιστατικά κατάθλιψης.

Σήμερα, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας Υγείας, καλούμε όλους να μιλήσουν για την κατάθλιψη και να αναζητήσουν λύσεις σε τομείς στους οποίους μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά – στις αίθουσες διδασκαλίας, στα γραφεία, στις ομάδες φίλων μας. Ας μιλήσουμε για την κατάθλιψη, όχι μόνο σήμερα αλλά και αύριο και τον επόμενο μήνα και το επόμενο έτος, και ας επιδράσουμε θετικά στη ζωή των συνανθρώπων μας.

Διαβάστε περισσότερα

[1]Πηγή: ΠΟΥ (2017) «Depression and other common mental disorders: Global health estimates. http://www.who.int/mental_health/management/depression/prevalence_global_health_estimates/en/

[2] Suicide Prevention through Internet and Media Based Mental Health Promotion (SUPREME): http://www.supreme-project.org/

[3]http://www.mentalhealthandwellbeing.eu/assets/docs/publications/Mental%20Health%20and%20Schools_feb2316.pdf

[4] http://www.mentalhealthandwellbeing.eu/assets/docs/publications/WP6%20Final.pdf

[5] http://www.mentalhealthandwellbeing.eu/assets/docs/publications/WP4%20Final.pdf

[6] http://www.euro.who.int/en/media-centre/events/events/2017/04/world-health-day-2017-depression-lets-talk

[7] http://www.who.int/campaigns/world-health-day/2017/handouts-depression/en/

[8] https://ec.europa.eu/health/sites/health/files/mental_health/docs/ev_20161006_co05_en.pdf

[9] Για περισσότερες πληροφορίες: https://ec.europa.eu/health/mental_health/eu_compass_en